TEZ KOOP İŞ SENDİKASI İSTANBUL 1 NO’LU ŞUBE YÖNETİMİ İLE SÖYLEŞİ:

“38 YILLIK HANEDANLIK DÖNEMİNİ BİR ANDA SİLMEK, ORTADAN KALDIRMAK MÜMKÜN DEĞİL.”

Tez Koop İş Sendikası İstanbul 1 No’lu şube, sendikanın önemli şubelerinden biri. Bu önem sadeceCarrefoursa işçilerinin bu şubeye bağlı olması, üye sayısının 3600 civarında olması ile sınırlı değil.

1 No’lu şube uzun yıllar hanedanlıkla yönetilen bir şubeydi. Tabandan gelen işçiler hanedan yönetimini yıkarak şube yönetimine geldiler. Bu başarıya imza atan, öncülük eden şube yönetimi ile görüştük.

Necla Önder, (Şube başkanı) Özcan Kopal, (Şube idari sekreteri) Berat Şeker, (Şube mali sekreteri) Nurettin Karaman (Şube örgütlenme sekreteri)sorduğumuz sorulara cevap verdiler.


Yeni İşçi Dünyası: 2014 Haziran ayında yapılan Genel Kurul’da çok önemli bir şeyi başardınız. 1 No’da uzun yıllardır egemen olan aile hanedanlığını yıktınız. Genel Kurul sürecine giderken hangi zorluklarla karşılaştınız?

Necla Önder:Bizimle söyleşi yaptığınız için öncelikle teşekkür ediyorum.

Bizler uzun yıllardır mağazalarda çalışan işçileriz. Tabandan işçi arkadaşlarımızın desteği, isteği ile yönetime geldik.

Hanedanlığın karşısına çıktığımız zaman sendikal yapıyı iyi bilmiyorduk. Ne yapacağımızı doğru dürüst bilmiyorduk. Bize yol gösteren arkadaşlarımız vardı. Bu vesile ile Sinan beye, Hazal hanıma teşekkür ediyorum. Onların bize yol göstermesi, yardımlarıyla bugüne geldik.

Üzerimizde çok baskı vardı. Örneğin, “mağazaya gitmişsin duydum, orada ne işin vardı”, toplantılarda yanımıza akrabalarını oturtuyorlardı. İşçilerle yalnız kalmamızı engelliyorlardı. Eylemlerde de aynı durum yaşanıyordu. Sürekli denetim altındaydık. Ne yapıyoruz, kiminle görüşüyoruz? Kontrol etmeye çalışıyorlardı. Eylemlerde, eğitimlerde işçi arkadaşlarla tanışmamızı, ilişki geliştirmemizi, çeşitli yöntemlerle engellemeye çalışıyorlardı. Tüm bu zorluklara, baskılara rağmen; biz de dikkatli davranmaya çalışıyorduk. Mecburen çalışmamızı gizli yaptık.

Berat Şeker:Sendikaya üye olduğumuz zaman örgütlenme nedir? Sendika nedir? Şube nedir? Bilmiyorduk.Carrefoursa’yıSinan bey ve Hazal hanım örgütledi.Carrefoursaörgütlenmesi tamamlandığı zaman şube sözü verildi. 2007 yılı sonunda TİS imzalandı. Sadık başkan seçimi kaybetti. Gürsel Doğru genel başkan oldu. 6Carrefoursamağazasında, çalışan herkesten imza aldık. 970 imza topladık. Ankara’ya gittik.Carrefoursa’yaşube açılmasını istedik. Şube açılmadı. Gürsel DoğruCarrefoursa’larıkendi şubesi 1 No’ya bağladı. Biz de bize maden şube açtırılmıyor, o zaman biz de 1 No’yu kendi şubemiz yapacağız dedik.

Genel Kurul’da ayrı liste çıkardık. Kağıt üzerinde kaybettik. Aslında kaybetmedik. 7 üst kurul delegesi çıkarttık. Deneyim kazandık. Gürsel Doğru genel merkez seçimini kaybetti.

2010 yılında Genel Kurul’da ayrı liste çıkarmamız bizi bugünlere getirdi. Sendikanın bugünlere gelmesini sağladı. Umarım sendika daha iyi yerlere gelir.

Necla Önder:7’den fazla çıkardık. O zamanki şube başkanı 8. sıraya düştü. Onlar için çok büyük deprem oldu.

Berat Şeker:25 oy aldık. 2010 şube Genel Kurulu’nda 25 delege ile üst kurul delegesi çıkarttık. Genel merkez genel Kurulu’na gitmemiz şube başkanı tarafından engellendi. İzinlerimizi ayarlamıştık. İzinlerimizi iptal ettirdiler.

Bu şubede başkan ne demişse, hep o olmuş. İşçilerin söz hakkı hiç olmamış. Aile yönetimi kurulmuş. 38 yıl aile yönetmiş. Kayınpederden damada, damattan kayınçoya geçmiş yönetim.

Özcan Kopal:Ben Reel çalışanıyım. İşçi arkadaşlarımızla, temsilcilerle sürece dahil olduk. Şubenin başında Gürsel Doğru vardı.Carrefoursa’da çalışan işçilere şube sözü verilmişti. Arkadaşların bir çalışması, örgütlenmesi vardı. Şube Genel Kurulu’na bir ay kala ilişki kurabildik. Geç kalmıştık. Biz şube yönetimi ile çalışırken, zaten onlara muhaliftik. İşverenle işbirliği içerisinde olduklarını biliyorduk. Bu acı bir şey. Bizler de bu işe yatkın olsaydık, şubede hanedanlık devam ederdi.

Bir yerden başlamak gerekiyordu. Birleştirdik çalışmalarımızı. Karşılıklı olarak bir birimize destek verdik. Başarılı bir çıkış yapıldı, bugüne kadar gelindi.

Yeni İşçi Dünyası: 1 No’lu şubede aile yönetimi yanında, Gürsel Doğru’nun taşeron, yani işveren olması olgusu var. Gürsel Doğru sendika genel başkanı. Aynı zamandaCarrefoursaların temizlik işlerini yapan temizlik şirketi sahibi. Hem aile yönetimine hem de taşeron genel başkana karşı mücadele ettiniz. Zoru başardınız yönetime geldiniz.

Necla Önder:Biz dizi arkadaşımız siz çok emek verdiniz. Ama nasıl olur 25 oy alırsınız dediler. Demek ki içinizdeki insanlar sizi desteklemedi dediler. 2010 Genel Kurulu bir yatırımdı. Aile yönetiminde bir gedik açtık. Merdivenleri adım adım çıktık. Hızlı çıkmaya kalkmış olsaydık, bugün burada olmazdık. Onlar üstten işverenlerle görüşüyorlardı. İşverenle ilişkileri delege seçimlerine de yansıdı. Buna rağmen biz kazandık.

Yeni İşçi Dünyası:2010 Genel Kurulu’nda gedik açtınız. Bu gedik 2011 Olağanüstü Genel Kurulu’nda daha da büyüdü. Aile yönetimi sarsıldı. 2014 Genel Kurulu ile hanedanlığı bir bütün olarak yıktığınızı söyleyebilir miyiz?

Berat Şeker, Necla Önder:Tam anlamıyla yıktığımızı söyleyemeyiz.

Özcan Kopal:Sancılarını bugün çok ciddi bir şekilde hissediyoruz. İşverenle ilişkinin çok ciddi kalıntıları var. İzleri var. Etkileri var. 38 yıllık bir dönemi bir anda silmek, ortadan kaldırmak mümkün değil.

Ekonomik ilişkileri var. Taşeron ilişkileri var.

Bir mağazada iki işçi Gürsel Doğru’yu görüyor. Bir işçi “genel başkanım” geldi diyor. Diğer işçi “senin başkanın, benim patronum” diyor. Böyle bir yapı var. Bu yapının sadece bizim sendikamıza özgü olmadığını, birçok sendikada bu yapının olduğunu biliyoruz.

Bu sendikal yapıdan kurtulmamız lazım. Tabanda işçileri eğitmek lazım. İşçilerin yönetime gelmelerini teşvik etmeliyiz. Bunlar için çalışmamız lazım.

Necla Önder:Sendikal yapının nasıl olduğunu, nasıl işlediğini, ne yapmak gerektiğini her işçi arkadaşımızın bilmesi gerekiyor. Biz bunları bilmiyorduk. Sendika olsun, haklarımız olsun, daha fazla ücretimiz olsun anlayışındaydık. Süreç içinde öğrendik. Benim az da olsa sendikal deneyimim vardı. Sendikal bir işyerinden, grev yapan bir işyerinden Carrefoursa’ya geçtim. Örgütlenme döneminde çok başarılı bir çalışma yaptık. Çok iyi çalışan, ileri çıkan bir dizi arkadaşımız işten ayrıldı. Onlar ayrılmasaydı, belki süreç daha farklı gelişebilirdi. Şube yönetimi belki daha erken değiştirilebilirdi.

Tabandan gelen arkadaşlarımızın çalışması lazım. Emek harcaması, uğraşması lazım. Her arkadaşımız üzerine düşeni yaparsa bugün olduğumuzdan daha ileride oluruz.

Yeni İşçi Dünyası: Şube yönetimine geldikten sonra kısaca neler yaptınız?

Berat Şeker:2010 yılında aday olduğumuz zaman, işçiyi işin içine katma, 1 No’lu şubeyi sendikamızın örnek şubesi yapma sözü verdik. Sınıf mücadelesine katkı yapma amacımız vardı.

Şube yönetimine geldiğimizden beri şubenin yapısı büyük oranda değişti. Hanedanlıktan kalma temsilci sistemi önemli oranda değişti.

İşçileri, temsilcileri bir araya getirmiyorlardı. İşçileri, temsilcileri bir araya getirdik. Birbirlerini tanımalarını, birlikte mücadele etmelerini sağladık. 7-8 temsilci toplantısı yaptık. Geçmişte temsilcilerin tamamı yan yana getirilmiyordu. Kadın temsilci sayısı çok azdı. 8 aydır yönetimdeyiz. % 200 artış yaşandı. 40’a yakın kadın temsilcimiz var. Temsilcisi olmayan işyerlerine atama yapacağız. Kadın temsilci sayısını artıracağız.

TİS taslağını işçilerle, temsilcilerle birlikte hazırladık. İşçi arkadaşlarımızın önerileri alındı. Temsilcilerle tartışıldı. Temsilcilerden oluşan bir komisyon kuruldu. Bunlar geçmişte olmayan şeyler. Şube başkanı ne derse o oluyordu.

İşyerlerini sadece seçim döneminde değil düzenli dolaşıyoruz. 10 yıldır yapılmayanı, bu şubede 8 ayda yaptık. Hemen hemen bütün işyerlerine gittik. Mağazalara gittiğimiz zaman, işçi arkadaşlarımızı ziyaret ediyoruz. Temsilci arkadaşlarla birlikte müdürle görüşüyoruz. Eskiden şube başkanı mağazaya gider, müdüre çıkar, çayını içer çeker giderdi. Ne işçiyi görürdü, ne de temsilciyi.

Daha önceleri disipline gidiyorlardı, imzalayıp çıkıyorlardı. Ne işçi ile ne de temsilci ile konuşmuyorlardı. İşçinin hakkını aramıyorlardı. Bunu da ortadan kaldırdık.

Necla Önder:Yönetime geldikten sonra sorumluluğumuz arttı. Eski yönetimin çalışma tarzındaki yanlışları biliyorduk, yaşıyorduk. Bu yanlışlardan kopmaya çalışıyoruz. İşçi için doğruyu yapmaya çalışıyoruz.

Müdürlerle görüşmelerde mutlaka temsilci arkadaşımız oluyor. Temsilci arkadaşla beraber işçi arkadaşlarımızla konuşuyoruz, sohbet ediyoruz. Uygulama ile ilgili ciddi sorunlar var. Bu konuda arkadaşlara hiçbir şey öğretilmemiş. Biz uygulamaları yaşayarak öğrendik. Arkadaşlarımıza öğretmeye çalışıyoruz. İşçinin ne olduğu, nasıl davranması gerektiği, işverene karşı tutumunun nasıl olması gerektiği konusunda eğitim veriyoruz. 10 yıllık işçi bizim yaklaşımımızı gördüğünde, “ben hiçbir şey bilmiyormuşum” diyor. Uygulamaları, toplu sözleşmeleri, sendikayı işçi arkadaşlarımızın bilmeleri gerekiyor. Bu işçi arkadaşlar içerisinden yönetici arkadaşlar mutlaka çıkacak.

Yaptığımız çalışmaları kayıt altına alıyoruz. Eksiklerimiz olabilir. Eleştiriye açığız. Önerilere açığız.

Yeni İşçi Dünyası:Tez Koop’un örgütlü olduğu işyerlerinde çalışan sendika üyesi önemli oranda kadın işçi var. Buna rağmen bu durum şube yönetimine, genel merkeze yansımıyor. Sizde Genel Kurul’da özel kadın çalışması yapma sözü vermiştiniz. Kadın komisyonu kuracağınızı söylemiştiniz. Kadın temsilci sayısını artıracağınızı, kadın komisyonu kuracağınızı söylemiştiniz. Bu konuda neler yaptınız?

Berat Şeker:Kadınlara yönelik etkinlikler yaptık. 25 Kasım, 8 Mart ile ilgili yoğun katılımlı etkinlikler yaptık.

Özcan Kopal:Çürümüş bir yapı vardı. TİS ile hak olan uygulamaların işyerlerinde yapılmadığını, yaptırılmadığını, TİS hakkında işçilerin bilgilendirilmediğini, kitapçıkların dağıtılmadığını biliyoruz. Şube yönetimi işverenle ilişki geliştirmiş. Temsilci ile çalışma yerine üstten işverenle çalışmayı seçmiş. Bu nedenle şube başkanı işyerine gittiği zaman temsilcinin haberi olmuyor. Bunun gibi çok sorun yaşadık. Biz şunu yapmaya çalışıyoruz. Her mağaza temsilcisini işin içine katmaya çalışıyoruz.

Necla Önder:İşyerlerinde sorun çıkaran değil, sorun çözen bir yönetimiz. İşçi arkadaşlarımızı eğitmeye çalışıyoruz. Sorunlarını çözmeye çalışıyoruz.

Genel Kurul’da kadın çalışması hakkında verdiğimiz sözlerin arkasındayız. Yönetim olarak aynı düşüncedeyiz. Kadın çalışmasına özel önem veriyoruz. Aslında geç kalmış bir çalışma bu. 25 Kasım’da bir çalışma yaptık. 8 Mart hafta sonuna geldiği için hafta içi etkinlik yapmak zorunda kaldık. Bu günlerin anlamını anlattık. Kadın sorununun önemini anlattık. Güne uygun tiyatro oyunları oynandı. Film gösterildi. Müzik yapıldı. Kadın arkadaşlarımıza karanfillerle gitme yerine yaptığımız etkinliklerle onlara bir şeyler vermeye çalıştık. Konu hakkında duyarlı olmalarını sağlamaya çalıştık. Bu şubede bir ilki gerçekleştirdik. Kadınlara yönelik özel etkinlikler yaptık. Kadın sorununu tartıştık. Bu şube için muazzam bir şey. Bunu geliştireceğiz.

Berat Şeker:Biz gelmeden olan yapıda kadın hemen hemen yoktu. 20 üst kurul delegesinin %20’si kadın. Geçmişte 1 kadındı. Yönetim, denetim, disiplin asıl ve yedeklerle toplam 22 kişi içinde kadınlar %35’i oluşturuyor. Temsilciler içinde kadın oranı şu anda %30-35 seviyesine gelmiş durumda. Bu anlayış meselesi. Hedefimiz yüzde 50’yi yakalamak. Kadınları bu işin içine katarsak, yolu daha iyi yürürüz.

Yeni İşçi Dünyası:Önümüzdeki dönemde neler yapmayı planlıyorsunuz?

Berat Şeker:Eğitimlere devam edeceğiz. İşçinin ihtiyaç duyduğu eğitim nedir? Bordro eğitimi, Tez Koop İş’in tarihi, sendikaların tarihi, Türkiye işçi sınıf tarihi, TİS üzerine eğitim vb. Hem bizim, hem de işçi arkadaşlarımızın eğitime ihtiyacı var. İşçiyi eğitmek, sendikal mücadele içine çekmek istiyoruz. Biz de öğrenip işçiye aktarmak istiyoruz. Arkadaşlarımızı yetiştirmek istiyoruz.

Tüzüğün değiştirilmesi lazım. Tüzük demokratik bir tüzük değil.

Yeni İşçi Dünyası:Bu ay içinde olağan genel kurul var. Tüzüğün değiştirilmesi yönünde bir hazırlığınız var mı?

Berat Şeker:Var. Genel başkanımız da açıkladı.

Necla Önder:Genel Kurula özel bir hazırlık yapacağız. 1 No’lu şube Tez Koop İş’in ikinci büyük şubesi, bu nedenle önemli bir şube. Uzun yıllar hanedanın egemen olduğu bir şube. Aynı zamanda hanedanlığı yıkan bir şube. Bu nedenle herkesin bu şubeyi önemsemesi gerekir.

Tabandan geldik. Uzun yıllar işçi olarak çalıştık. Birçok şeyin işçilere sorularak değiştirilmesini istiyoruz. Profesyonel sendikacıların aldığı ücretler, dönem sınırlaması, kadın kotası vb. üzerine tartışılmalıdır. Tez Koop İş Sendikası’nı daha iyi yerlere taşımak hepimizin görevidir. Sözler vermek yetmiyor. Sözlerin pratiğe aktarılması gerekiyor.

İşçinin neye ihtiyacı varsa, ona uygun eğitim yapılmalıdır. Eğitim programı tespit edilmeli, konular belirlenmeli, düzenli aralıklarla eğitim yapılmalıdır.

Yeni İşçi Dünyası: Söyleşi için teşekkür ediyorum.

Necla Önder, Özcan Kopal, Berat Şeker:Asıl biz teşekkür ediyoruz.

Şube Örgütlenme Sekreteri Nurettin Karaman çalıştığı için yönetim ile söyleşimize katılamadı. Kendisi ile telefonda konuştuk:

“Ben kısaca özetlediğiniz konularda arkadaşlarımın söylediklerine katılıyorum. Ne yaptıysak arkadaşlarımızla birlikte yaptık. Yönetim olarak aynı düşünüyoruz. Aramızda ayrım yok. Şube Genel Kurulu’nda verdiğimiz sözlere uygun bir çalışma yaptık, yapmaya devam edeceğiz. Amacımız sendikamızı daha iyi yerlere getirmektir.”

Son olarak sözü şube çalışanı olan Tolge Vergül’e bırakıyoruz.

Tolga Vergül:Şubede çalışmaya başladığımda ilk edindiğim izlenim; şube bölünmüş, ikiye ayrılmış bir şube olarak gözüküyordu. Bir taraf geldiğinde, öbür taraf gelmiyordu. Şimdi öyle değil. İstanbul’da en faal şubeyiz. Etkinlik, faaliyetler, eylemlere katılım açısından faal bir şubeyiz. Güzel bir şube olduk. Eskiye nazaran çok iyi yere geldik.

Eskiden temsilcileri tanımazdım. En fazla 10 temsilciyi tanıyordum. Şimdi 150’ye yakın temsilci var. Hem ismen hem de sima olarak hepsini tanıyorum. Çok daha iyi yere geleceğimize inanıyorum.

14.03.2015

Paylaş